Soi tỏ hay bao bọc?

Chơi ánh sáng vừa khó, vừa dễ. Khi đã có một công trình ưng ý, người ta còn muốn tôn thêm lên vẻ đẹp bằng những nguồn sáng hợp lý. Nhưng để tìm ra thế nào là hợp lý thì chẳng phải ai cũng đủ kinh nghiệm và bản lĩnh để ứng nghiệm cho công trình.

Ánh sáng cục bộ hắt ra từ các hốc đá tạo thành không gian lãng mạn cho bar ở một resort tại Nha Trang

Giữa một vùng dân cư lô xô nhà cửa, liệu có chắc ngôi nhà sẽ được tôn lên bởi hệ thống đèn rọi từ dưới lên trên? Nếu như Cột cờ Hà Nội; Trụ sở UBND TP. HCM; Cầu Trường Tiền ở Huế… đã là ví dụ điển hình cho việc tạo hiệu ứng của ánh sáng thì chưa chắc vào một số nơi khác lại thành công. Đã có một số gia đình hâm mộ đèn rọi tới mức lắp vô số bóng đèn dưới bậc thềm, rốt cục chỉ sau vài lần bật trong tối mở tiệc khai trương thì chủ nhà đành tắt vĩnh viễn, chủ yếu vì lóa mắt quá mức, phần nữa là tốn kém và nói chung chẳng giống ai.

Nguồn sáng phối hợp cùng ánh sáng viền tạo cảm giác sang trọng cho quầy bar ở một nhà hàng Hà Nội

Có nhiều hộ gia đình hiện nay lại ưa việc đắp trần âm, gắn đèn chìm vào hốc tường. Tuy nhiên nhiều người thường nhầm lẫn dùng đèn để chiếu sáng và đèn trang trí, dẫn đến sai chức năng và không mang lại hiệu quả ánh sáng như mong muốn.

Tuy vậy cũng có nhiều công trình, người ta đưa ra giải pháp tốt về ánh sáng. Sự chói chang dư thừa của những đèn chùm nhựa giả pha lê kiểu cách đây 10 năm đã được thay thế bằng hệ thống liên hoàn đèn công suất nhỏ nhưng bài trí một cách tối ưu. Thú vị nhất là những nguồn sáng ẩn giấu khéo léo sau tiểu cảnh như non bộ, cây, tranh, hốc tường, khi phụ họa cùng nguồn sáng chủ đạo sẽ tạo nên mảng sáng - tối, sáng mạnh - sáng nhẹ đầy quyến rũ. Trên quy mô lớn hơn, người ta thích thú với những dải ánh sáng được viền bọc quanh một khu liên hoàn của khách sạn, resort như một dải đuốc bập bùng cách biệt với khu bungalow đầy lãng mạn để mỗi khi ngồi ăn ở bàn ven sông, bên kia dải nước đen thẫm là những đốm lửa tạo cảm giác... yên bình rất cổ xưa, cảm giác của nhân loại thời nguyên thủy mỗi khi đêm xuống có hàng rào lửa vây bọc chung quanh ngăn thú dữ. Bài toán ánh sáng đầy thi vị này ta gặp được ở ven sông Đò, trong khu resort ở Hội An hoặc xa xăm trên dải núi Tam Đảo bốn mùa sưong phủ và rất nhiều nơi khác nữa.

Ánh sáng cục bộ kết hợp với tổng thể trong nội thất nhà hàng cà phê, tạo cảm giác rất hiện đại

Sau khi đã tạo cảm hứng thành công bằng nguồn sáng phả lên bức tường nhám thô ráp cũ kỹ để gây ấn tượng về thời xưa được tái hiện trong thời nay, giới kiến trúc sư lại tạo ra nhiều giải pháp khác, hiệu quả hơn, lạ lùng hơn và tất nhiên cũng đòi hỏi trí tuệ hơn. Một quán cà phê có không gian hiện đại, ở đó dải đèn viền sáng dưới ghế, dưới lối đi tạo ấn tượng mạnh như trong một phi thuyền chắc chắn thu hút giới trẻ luôn muốn tìm góc giao lưu ấn tượng. Một mảng cây cỏ xanh mướt ban ngày và lốm đốm mảng vàng khẽ đung đưa theo lá buổi tối, không quá phô trương nhưng đủ để tạo nên sức hút. Một hệ thống đèn âm khuất sau những kệ và giá của nhà hàng có chức năng như dẫn dắt nhãn quan...

Cách xử lý ánh sáng rất khéo cho từng khu vực cục bộ, đặc biệt chú trọng viền ánh sáng dưới chân bàn, chân ghế, lối đi

Ánh sáng khi được đặt đúng chỗ, đúng lúc sẽ mang lại vẻ huyền ảo kỳ lạ, tôn vinh từng đường nét, mảng miếng, bố cục của công trình, hệt như lớp vàng quỳ lấp lánh trên nét chạm khảm. Vấn đề là lựa chọn nguồn sáng ra sao.